İran düğün saldırısı soruşturması sürerken ABD üslerini vurdu

İran, Kuveyt ve Birleşik Arap Emirlikleri’ndeki (BAE) ABD askeri üslerini perşembe günü füze ve insansız hava aracıyla (İHA) vurduğunu açıkladı. Saldırı, İran’ın kıyı kenti Kuhestak’ta bir düğüne düzenlenen ve en az dört kişinin hayatını kaybettiği, 50’den fazla kişinin yaralandığı füze saldırısının ardından geldi.

ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, Washington’ın iddia edilen düğün saldırısını araştırdığını, ancak İran devlet medyasına güvenmediğini söyledi. Tahran yönetimi ise kurbanların intikamının alınacağını duyurdu. Kuveyt ordusu, ülkesine yönelik füze ve İHA saldırısının önlendiğini açıklarken, BAE’den konuya ilişkin resmi bir açıklama yapılmadı.

İran’ın üs saldırılarında hedef aldığı noktalar

İran ordusu, Kuveyt’teki Ahmed el-Cabir Hava Üssü ile BAE’deki El Minhad Hava Üssü’ndeki ABD unsurlarının vurulduğunu bildirdi. Tahran ayrıca bu hafta içinde Bahreyn, Ürdün ve Irak Kürdistan Bölgesi’nde Washington’la müttefik Körfez Arap ülkelerindeki ABD üs ve güçlerini hedef aldığını duyurdu.

Kuveyt, saldırıları “uluslararası hukuk kurallarının ağır bir ihlali” olarak nitelendirdi. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) Sözcüsü Tim Hawkins ise “ABD ordusu, Devrim Muhafızları’nın aksine sivilleri asla hedef almaz” açıklamasını yaptı.

Düğün saldırısı ve soruşturma süreci

İran Kızılayı, salı gecesi Kuhestak kentinde bir düğüne düzenlenen füze saldırısında en az dört kişinin öldüğünü, aralarında bir çocuğun da bulunduğu 50’den fazla kişinin yaralandığını açıklamıştı. ABD Başkan Yardımcısı Vance, Beyaz Saray’daki basın toplantısında olayın araştırıldığını belirterek, İran devlet medyasının çatışmadaki aktarımlarına şüpheyle yaklaştıklarını söyledi.

İran Devrim Muhafızları Ordusu (DMO) Komutanı Ahmed Vahidi, “Bu mazlum şehitlerin temiz kanı karşılıksız kalmayacak” ifadelerini kullandı. Söz konusu olay, savaşın ilk günlerinde bir kız okuluna düzenlenen ve 120’den fazla öğrencinin hayatını kaybettiği saldırıyı akıllara getirdi; o saldırı ilk etapta ABD tarafından reddedilmiş, sonrasında yürütülen soruşturmaların ardından doğrulanmıştı.

Altı ayı aşan savaşta son durum

28 Şubat’ta İran’a düzenlenen ve ülkenin eski dini lideri Ayetullah Ali Hamaney’in ölümüne yol açan ABD-İsrail saldırılarıyla başlayan savaş altı ayı aştı. Temmuz ayında kırılgan ateşkes, Hürmüz Boğazı’ndaki ticari gemilere yönelik saldırıların yeniden başlaması üzerine çöktü.

Pazar günü başlayan ABD saldırılarının ardından çatışmalar yeniden tırmanırken, İran stratejik Hürmüz Boğazı üzerindeki kontrolünü sürdürüyor. Washington da İran limanlarına yönelik karşı abluka uygulamasını genişletiyor. ABD Başkanı Donald Trump’ın ordusunun İran’a “her an” saldırmaya hazır olduğunu açıklamasının ardından son bir haftada İran genelindeki yoğun ABD bombardımanında en az 19 kişi hayatını kaybetti. İran devlet haber ajansı, bu hafta düzenlenen ABD saldırılarında İran ordusunun deniz kuvvetlerinden altı personelin öldüğünü bildirdi.

Hürmüz Boğazı ve petrol fiyatları üzerindeki baskı

Hürmüz Boğazı, dünya petrol arzının yaklaşık beşte birinin geçtiği küresel enerji ticareti açısından kritik bir nokta. İran’ın boğaz üzerindeki kontrolünü sürdürmesiyle birlikte, haftalar süren görece istikrarın ardından yeniden başlayan çatışmalar petrol fiyatlarının bu hafta tekrar sert yükselmesine yol açtı.

Vance, yaşananları “savaş” olarak nitelendirmeyerek “şu anda aktif çatışma yok” iddiasında bulundu ve zaman zaman yaşanan karşılıklı atışmaları “gerilim patlamaları” olarak tanımladı. Vance, yoğun çatışma döneminin yaklaşık altı hafta sürdüğünü savundu.

Tarafların açıklamaları: İran, ABD ve Körfez ülkeleri

Çatışmanın tarafları son gelişmeler üzerine farklı açıklamalar yaptı:

1. İran ordusu: Kuveyt ve BAE’deki üslerin füzeler ve İHA’larla vurulduğunu duyurdu.
2. Kuveyt ordusu: İran’dan düzenlenen füze ve İHA saldırısının önlendiğini açıkladı.
3. BAE: Ülkesine yönelik böyle bir saldırı düzenlendiğine ilişkin açıklama yapmadı.
4. ABD (CENTCOM): ABD ordusunun sivilleri hedef almadığı vurgulandı.
5. Beyaz Saray: Düğün saldırısının soruşturulduğu, İran medyasına güven duyulmadığı belirtildi.

İran Devrim Muhafızları Komutanı Vahidi, düğün saldırısının intikamının alınacağını yineledi. Çatışmanın önümüzdeki günlerde hem askeri hem de diplomatik kanallarda yeni bir ivme kazanması bekleniyor.