İstanbul Boğazı, 289 metre uzunluğundaki Liberya bayraklı “Deyi Endurance” isimli kuru yük gemisinin geçişi nedeniyle çift yönlü transit gemi trafiğine kapatıldı. 29 Ağustos 2026 Cumartesi günü öğle saatlerinde uygulanan kapatma, geniş güvenlik önlemleriyle gerçekleştirilen geçiş süresiyle sınırlı kaldı. Gemi, Kıyı Emniyeti Genel Müdürlüğüne bağlı römorkörlerin eşliğinde boğazı kuzey-güney hattında sorunsuz tamamladı.
Bu çaptaki bir kuru yük gemisinin İstanbul Boğazı’ndan geçişi, kıyı emniyeti açısından standart bir prosedür olarak uygulandı. 289 metre uzunluk ve 45 metre genişlik, Boğaz trafiğinin tek seferlik askıya alınmasını gerektiren eşik değerlerin üzerinde yer alıyor; çift yönlü geçiş askıya alınarak olası bir çatışma veya kaza riski en aza indirildi.
Deyi Endurance’ın boğaz geçişi nasıl yönetildi?
Yetkililer, geçiş öncesinde Türk Boğazları Deniz Trafik Düzenleme Sistemi üzerinden diğer gemilere gerekli duyuruları yaptı. Çift yönlü transit gemi trafiği, “Deyi Endurance” emniyetli şekilde karşı kıyıya ulaşana kadar durduruldu. Geçişin tamamlanmasının ardından Boğaz, her iki yönde yeniden açıldı.
Gemiye refakat eden römorkörler, manevra kabiliyeti sınırlı büyük tonajlı gemilerin Boğaz’ın dar ve akıntılı bölümlerinde güvenli şekilde yönlendirilmesi için kritik rol oynuyor. Bu tür geçişlerde römorkör eşliği zorunlu uygulama olarak sürüyor.
Geçişte görev alan römorkörler ve güvenlik önlemleri
Kıyı Emniyeti Genel Müdürlüğü, “Deyi Endurance” için beş römorkör görevlendirdi. Nene Hatun römorkörü ile Kurtarma-7, Kurtarma-9, Kurtarma-11 ve Kurtarma-14 römorkörleri, geminin başında ve kıçında konumlanarak kıyıya yakın kritik virajlarda yön kontrolü sağladı.
Bu yapılandırma, uzunluğu 300 metreye yaklaşan gemiler için standart uygulamaya karşılık geliyor. Römorkörler, hem acil frenleme hem de rüzgâr/kıyı akıntısına karşı dengeleme işlevi görüyor; gerektiğinde çekme veya itme desteği veriyor.
Bu ölçekte bir gemi için Boğaz trafiği neden kapatılıyor?
İstanbul Boğazı, dünyanın en dar ve en yoğun doğal su yollarından biri. Bu özellik, büyük gemilerin geçişinde ek önlemleri zorunlu kılıyor. Yetkililer, 200 metrenin üzerindeki gemi geçişlerinde kapatma kararını teknik kriterlere göre veriyor.
Temel kriterler şöyle sıralanıyor:
- Boy sınırı: 200 metreyi aşan gemiler için çift yönlü trafik askıya alınır.
- Genişlik ve draft: Kıyıya yakın geçiş zorunluluğu bulunan gemilerde manevra alanı daralır.
- Akıntı ve rüzgâr: Üst akıntı saatlerinde büyük gemilerin geçişi ertelenebilir.
- Römorkör desteği: En az iki römorkörün eşlik etmesi zorunludur; 250 metrenin üzerinde sayı artırılır.
- Trafo yoğunluğu: Geçiş saati, diğer ticari gemi trafiğinin en düşük olduğu aralığa göre planlanır.
Büyük gemi geçişinde uygulanan standart senaryo
Yetkililerin tipik uygulaması, geçişten birkaç saat önce Kıyı Emniyeti koordinasyonunda başlıyor. Gemi kaptanı, VTS merkezine tahmini varış saatini bildiriyor; düzenleme, römorkörlerin konuşlanması ve trafik yönlendirmesi önceden tamamlanıyor.
Geçiş sırasında Boğaz’ın her iki ucunda bekleyen gemilere “dur” sinyali iletiliyor. Örneğin 289 metrelik bir kuru yük gemisi, virajlarda römorkör desteğiyle dakikalarca süren hassas manevralar yapabiliyor. Bu süre zarfında kıyı emniyet botları olası bir arızaya karşı hazır bekletiliyor.
Geçiş tamamlandığında trafik kademeli olarak açılıyor. Önce güney yönünde bekleyen gemiler, ardından kuzey yönündeki kuyruk tahliye ediliyor.
İstanbul Boğazı’nda büyük gemi trafiği hakkında sık yapılan hatalar
“Deyi Endurance” gibi geçişlerde kamuoyunda zaman zaman yanlış değerlendirmeler yapılabiliyor. Bunların başında, kapatmanın bir kaza ya da acil durum olduğu yönündeki algı geliyor. Oysa çift yönlü kapatma, büyük gemi geçişlerinin rutin parçasıdır.
Yaygın diğer yanlış değerlendirmeler şöyle:
- Kapatmanın saatlerce süreceği beklentisi: Büyük gemi geçişleri genellikle birkaç saat içinde tamamlanır.
- Karşı yönde hiçbir gemi geçemeyeceği inancı: Trafik kapatması yalnızca transit gemi trafiğini kapsar; küçük tonajlı ve kıyı emniyet botları hareket edebilir.
- Her büyük geminin aynı tedbirleri gördüğü varsayımı: Kapatma kararı, geminin boyutu, yükü ve hava koşullarına göre değişir.
Boğaz trafiği ne zaman yeniden açıldı?
Geçişin güvenli şekilde tamamlanmasının ardından İstanbul Boğazı, her iki yönde transit gemi trafiğine yeniden açıldı. Bir sonraki büyük gemi geçişi planlanana kadar Boğaz’da olağan trafik akışı sürüyor. Yetkililer, büyük gemi geçişleri için ayrıntılı bilgiyi Kıyı Emniyeti Genel Müdürlüğü ve VTS merkezi üzerinden paylaşmaya devam edecek.
Yorum Yapın