ABD’nin yaptırım uyguladığı Türk bankası: Golden Global Bank

ABD Hazine Bakanlığı, İran Devrim Muhafızları Ordusu (IRGC) adına işlem kolaylaştırdığı gerekçesiyle İstanbul merkezli Golden Global Yatırım Bankası AŞ ve iki iştirakini yaptırım listesine aldığını açıkladı. Karar, Washington’un Tahran’a yönelik ekonomik tecrit stratejisinin son halkası olarak duyuruldu.

ABD’nin Ankara Büyükelçisi Tom Barrack, hamlenin Türk bankacılık sistemini değil yalnızca söz konusu kuruluşu hedef aldığını vurguladı. Banka ise iddiaları reddederek, uluslararası düzenlemelere uyduğunu savundu.

ABD’nin yaptırım uyguladığı Türk bankası hangisi ve neden hedef alındı?

ABD Hazine Bakanlığı’nın yayımladığı listede üç kuruluş yer aldı: Golden Global Yatırım Bankası Anonim Şirketi, iştiraki Golden Global Portföy Yönetimi AŞ ve Golden Global Varlık Kiralama AŞ. Karara gerekçe olarak, bu kuruluşların İran Devrim Muhafızları için on milyonlarca dolarlık işlemi kolaylaştırdığı ve Tahran’a uluslararası muhabir bankacılık erişimi sağladığı gösterildi.

ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, konuya ilişkin yazılı açıklamasında “Finans kuruluşları, İran’ı Ekonomik Olarak Dışlama Operasyonu’nu zor yoldan öğrenmeye devam ediyor” dedi. Bessent, “daha fazla bankaya yaptırım uygulanmasına gerek kalmamasını umduğunu” ancak bunun uluslararası toplumun İran’a verdiği desteği ne kadar hızlı sonlandıracağına bağlı olduğunu söyledi.

Golden Global Bank’ın bilançosu ve kendini tanımlaması

Reuters’ın TheBanks.EU veritabanından aktardığı verilere göre Golden Global Yatırım Bankası’nın 2025 sonu itibarıyla yaklaşık 25 milyar Türk lirası tutarında toplam varlığı bulunuyordu. Banka, kurumsal tanıtımında kendisini “tüm faaliyetlerini faizsiz finans prensiplerine uygun şekilde icra eden Türkiye’nin ilk yatırım bankası” olarak tanımlıyor.

Barrack: “Sorgulanan Türk finans sistemi değil, tek bir kurum”

ABD’nin Ankara Büyükelçisi Tom Barrack, kararın ardından X hesabından yaptığı paylaşımda, yaptırımın “bir ülkeyi, bir bankacılık sistemini ya da bir müttefiki değil, tek bir kuruluşun faaliyetlerini” hedef aldığını söyledi. ABD Hazine Bakanlığı ile Türk muhatapların “doğrudan ve kesintisiz” temas halinde olduğunu belirten Barrack, kararın Türkiye hakkında bir hüküm olarak yorumlanmasının “ciddi bir hata” olacağını ifade etti.

Barrack, Türkiye’nin çıkarının “temiz, güvenilir ve kötüye kullanılmasının önüne geçilmiş bir bankacılık sistemine sahip olmak” olduğunu savundu. Açıklamasında Türk makamların “bu mesele etrafındaki belirsizlikleri açıklığa kavuşturmak ve gelecekte şeffaflığı güçlendirecek bir süreci başlatmak için yapıcı biçimde devreye girmesini” öven Büyükelçi, “Bu, saklayacak bir şeyi olan bir devletin refleksi değildir” dedi.

Banka iddiaları reddetti

Golden Global Bank, ABD hükümetinin iddialarını doğrulayabilecek “herhangi bir bankacılık işlemi gerçekleştirmediğini” açıkladı. Kurum, faaliyetlerinde “uygulanabilir tüm yerel ve uluslararası bankacılık düzenlemelerine, uygulamalarına ve uyum gerekliliklerine” saygı duyduğunu belirtti.

Bankanın açıklaması, yaptırım kararının ardından ABD’li düzenleyicilerin iddialarını hangi somut belgelerle desteklediğine ilişkin detay paylaşılmadı. ABD Hazine Bakanlığı’nın listede yer alan kuruluşlara yönelik ileriye dönük adımları da henüz netleşmedi.

Washington’un Tahran’ı tecrit stratejisinde son adım

ABD’nin İran’a yönelik yaptırım adımları, İsrail ve ABD’nin İslam Cumhuriyeti’nin dini liderini öldüren bombardımanın başladığı şubat ayının sonlarından bu yana yoğunlaşıyor. Geçen hafta Washington, Mısır merkezli büyük bir bankanın Birleşik Arap Emirlikleri’ndeki faaliyetlerini ABD finans sisteminden çıkarmaya yönelik bir adım atmıştı.

Bessent kısa süre önce ABD’nin İran’a karşı ekonomik bir operasyon ilan ettiğini söylemiş ve kampanyaya katılmayan ülkeleri sert sonuçları olacağı konusunda uyarmıştı. Türkiye’ye yönelik yaptırım kararı, Tahran’a komşu ve ticari bağları bulunan ülkelerdeki bankacılık kanallarının da artan baskı altına girdiğine işaret etti.

Süreçte dikkat edilmesi gereken kriterler

1. Listeye alınan kuruluşların yalnızca ABD finansal sistemiyle değil, uluslararası muhabir bankacılık ilişkileriyle de sınırlama riski taşıyıp taşımadığı.
2. BDDK ve Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın ABD tarafıyla hangi kanallar üzerinden yürüttüğü teknik görüşmeler.
3. Golden Global Bank’ın açıklamasında reddettiği iddiaların somut belgelerle desteklenip desteklenmediğine ilişkin yeni bir resmi bilgilendirme yapılıp yapılmayacağı.
4. İstanbul merkezli diğer faizsiz finans kuruluşlarının uyum süreçlerini gözden geçirip geçirmediği.
5. Büyükelçi Barrack’ın “tek bir kurum” vurgusunun önümüzdeki günlerde başka kuruluşların listeye eklenip eklenmeyeceğiyle test edilip edilmeyeceği.

ABD’nin yaptırım uyguladığı Türk bankasına ilişkin süreç, Washington’un Tahran’a yönelik ekonomik operasyonunun yeni bir cephesi olarak takip ediliyor. Barrack’ın “kendi sisteminin düzenli olmasını sağlamaya kararlı olgun bir ortak” mesajı, önümüzdeki dönemde Türk yetkililerin şeffaflık ve uyum başlığında atacağı adımların belirleyici olacağına işaret ediyor.